توضیح کامل در مورد روش های تست زنی

 

خیلی ازدانش آموزا ن امتحان هاي چندگزينه اي (تستي) را از امتحانات تشريحي آسان تر مي دانند. اما امتحانات چندگزينه اي واقعاً مي توانند خيلي سخت باشند و به همين صورت هم هستند. چون در امتحانات چندگزينه اي سؤالات زیادی مطرح می شود پس دانش آموزان مجبور هستند که از گستره ي وسيع تري از مطالب (نسبت به امتحانات تشريحي)، آگاه باشن و ازجزئياتي مثل تاريخ هاي ويژه، نام ها يا لغات آگاهی داشته باشند. دانش آموزا به راحتي نمي توانن در يک امتحان چندگزينه اي بلوف بزنند. به علت این که در نوشتن سؤالات چندگزينه اي خوب به نکات مختلف توجه می شود پس به همین علت، دانش آموزا ن با ريسک بيشتري خخود قرارداد روبرو هستند.

براي اينكه داوطلب دركنكور موفق عمل كند، باید تمرين تست هاي مختلط، را در برنامه  مطا لعاتی خود قرار دهند. اگر در پاسخ دادن به تستي دچار مشكل شديد، بايد به سراغ كتاب يا جزوه تان برويد و دوباره مبحث مربوط به آن تست را بخوانيد تا هيچ نكته مبهمي در ذهنتان باقي نماند. همچنين شركت در آزمون هاي معتبر بسيار مفيد است. چنانچه امكان شركت در آزمون هاي معتبر نباشد، مي‌توانيد خودتان شرايطي را شبيه به آزمون سراسري به وجود آوريد؛ يعني با استفاده از سؤال هاي تستي كه در اختيار داريد و با تعيين تعداد سؤال‌ها و مدت زمان پاسخگويي براي هر درس(متناسب با آزمون)، از خود آزمون به بگیرید.

هدف از حل تست در مقاطع مختلف متفاوت است، نسبت بين مطالعه و تست زني در ابتدای کار مطالعه،  به صورت 10% تست زنی و 90% مطالعه مي باشد و با نزديك شدن به كنكور اين نسبت برعکس مي شود.

به طور کلی سه دسته تست باید حل شود

تست آموزشی :

تستي كه همراه درس حل مي شود به منظوريادگيري دقيق مطلب مي باشد . در اين مرحله زمان زياد مهم نيست و تعداد تستي كه در اين مرحله حل مي شود كم است.(تست طبقه بندي شده و موضوعي)البته در اين مرحله بايد ابتدا به بررسي تست هاي حل شده پرداخت و سپس حل تست جديد را در دستور كار قرار داد.. تا زماني که در يک درس مطالعه کافي نداريد سراغ تست زدن نرويد  و تا زمانی که کلیه ی تست های حل شده در جزوه را بررسی نکرده اید سراغ حل تست جدید نروید.در این مرحله به نکات زیر توجه نمایید:

1-مطالعه را زود شروع کنيد

2-سعی کنید ابتدا مطلب را بطور کلی بخوانید تا اصل مطلب در ذهن شما سازماندهی شود و سپس به جزئیات و نحوه ی ارتباط جزئیات با اصل مطلب بپردازید.

3-نکات مهمی که قبلاً یادداشت کرده اید و زیر آنها خط کشیده اید مجددا مرور کنید.

4-تمام تعاریف و اصطلاحاتی که با نگارش خاصی (خطوط کج یا پررنگ) نوشته شده بخوانید.

5-سئوالات مختلف تستی را حل و تمرین نمایید.( بهتر است تست های حل شده در جزوه را به دقت بررسی کنید)

6- نکات مهم زیرنویس شده  در تست ها یا زیر تصاویر و فرمولها را با دقت یاد بگیرید.

7- مطالب را به صورت پیوسته بخوانید و گاهی رابطه ی مطالب را بررسی کنید( دو کمیت رابطه ی عکس دارند یا مستقیم)

8-میزان زمان صرف شده خود را برای هر آزمون یادداشت کنید و سعی کنید سرعت خود را بالا ببرید.

9-امتحان هاي چندگزينه اي (تستي) مايل هستند که بر جزئيات متمرکز شوند و شما نمي توانيد جزئيات زيادي را به طور مؤثر در حافظه کوتاه مدت حفظ کنيد. اگر هر روز يک مقدار خيلي کم ياد بگيريد و زمان زيادي براي مرورهاي بعدی اختصاص دهيد، حافظه ي بلندمدت قابل اطمينان تري خواهيد داشت. ( مطالعه ی فشرده و عجولانه قدرت تمرکز را کم نموده و مطالعه ی ناقص خواهد بود. مطالعه ی ناقص باعث ایجاد نگرانی و استرس می شود)

10-بايد مطمئن شويد که همه ي مطالبی که معلم تان در کلاس مطرح کرده را به طور کامل مي فهميد.

11-به عبارت ها و مفاهيم اساسي که وقايع و خصوصيات مهم را وصف مي کنند يا آنهايي که انديشه هاي مرتبط و مشاهدات را به هم مربوط مي کنند، توجه ويژه داشته باشيد. اين ها مواردي هستند که بيشترين حضور را در امتحانات چندگزينه اي دارند.

12-هنگامي که جزوات کلاسي و مطالعات لازم را انجام مي دهيد، ليست و جدول درست کنيد. بر فهميدن فرآيندهاي چندمرحله اي و ايده ها، اتفاقات يا چيزهايي که گروه بندي ها و سلسله مراتب طبيعي را شکل مي دهند، متمرکز شويد.

13-دنبال تشابه ها و تفاوت هايي بگرديد که مي توانند بين گزينه هاي صحيح و غلط در يک امتحان تمايز ايجاد کنند.

14-اگر کتاب درسي تان کلمات جديد يا تعاريف کليدي را مشخص کرده است، حتماً آنها را بفهميد. برخي مواقع کلمات و مفاهيم جديد در آخر يک فصل کتاب جمع آوري شده اند. دقت کنید تا به طور ناخودآگاه مطلبی را حذف نکنید.

15-تعاريف کتاب را مانند جملات کتاب حفظ نکنيد. اکثر طراحان، اين تعاریف را با کلمات جدید و با زبان خودشان، دوباره مي سازند. بنابراين بايد شما مطمئن شويد که حتماً آن چه را که تعريف مورد نظر مي گويد، مي فهميد.

تست تمرینی:

تستي كه بعد از اتمام يك مطلب  و حل تست های حل شده ی جزوه حل مي شود به منظور رفع اشكال و بر طرف كردن نكات مبهم (تسلط بر دروس)مي باشد . در اين مرحله تعدادتست بيشتر از مرحله قبل مي باشد و مي توان در اين مرحله تست زني را با زمان انجام داد.اين تست زني بايد يكي دو روز بعد از مطالعه انجام شود(دروس عمومي و اختصاصي متفاوت است) در منزل زمان حل تست نبايد بلافاصله پس از مطالعه درس باشد . يعني پس از اينکه يک موضوع مطالعه شد ومسائل حل شده بررسی شد حداقل يک روز بعد اقدام به حل تست نمایید در حل تست ابتدا مشخص کنيد چند تست مي خواهيد حل کنيد پس با يک نظم شروع به حل تست نمایيد نه به ترتيب و يا شماره تست .

در اين روش اگر مثلاً مي خواهيد در مبحث حرکت ( فيزيک ) 30 تست حل کنيد و حدود 300 تست داريد  ، هيچ گاه به ترتيب شروع به حل تست نکنید بلکه مثلاً مضارب 10 را حل کنيد يعني تست هاي شماره 1 -10- 20 – 30 -40 و … با اين روش همه جور تست حل مي شود .

در هر نوبت حل تست ، تعداد تست ها دقيقاً برابر تعداد تست در آزمون باشد يعني اگر مثلاً تست شيمي حل مي کنيد با توجه به اينکه تعداد تست شيمي در آزمون براي رشته رياضي 30 عدد است تست ها رابه دسته هاي 30 تايي تقسيم کنيد و سپس هر قسمت را حل کرده وپس از چک کردن آن به سراغ قسمت بعد برويد ( در منزل)

در ابتدا تمام قدرت و وقت خود را صرف حل تست هاي دانشگاه سراسري و آزاد نمایيد و سپس به سراغ تست هاي مطرح شده در کنکور های آزمایشی بروید ( ملاک ما براي تست خوب استاندارد بودن آن است نه سختي يا پر نکته بودن آن )

براي موفقيت در آزمون سراسري اهميت دارد كه علاوه بر مطالعه دقيق مطالب درسي، آشنايي با نوع سؤال‌هاي تستي را نيز بياموزيم. (یعنی تست های سال های گذشته را بررسی کنید) یکی از مهمترین عاملها شناخت سوالات و نوع سوالات و ویژگی آنها می باشد. برای این کار بایستی پس از حل سوالها تنها ، نیم نگاهی به صورت ظاهری به نکات مهم و سایر ویژگی های آنها کرد. هدف آن است که بتوانیم پس از مدتی مثلاً در مبحث لگاریتم ده تست متنوع و خوب در ذهن داشته باشیم  یا بتوانیم روی کاغذ بیاوریم و یا مثلاً در مبحث «عدسی و آینه ها» در درس فیزیک بتوانیم 10 تست متنوع و خوب بنویسیم . با یک مثال این مطلب را توضیح می دهیم : تجربه به ما نشان داده است دانش آموزانی که در دروس اختصاصی بالای 80% نمره خام می آورند، قادرند هر کدام حدود 200 تست درست و متنوع از مطالب مربوط به آن درس را از حفظ ارائه دهند (با راه حل و جواب) این دسته از دانش آموزان به ما می گویند که بیش از نیمی از تستهای کنکور برای آنها آشنا بوده چرا که قبلاً تستهای کاملا شبیه آنها را زده بوده ویا حتی به خاطر دارند.

علت بیان فوق آن است که این دانش آموزان ساعی ، نه تنها تعداد زیادی تست زده اند ، بلکه با این تستها دقیق برخورد کرده و پس از حل راجع به ویژگی این تستها فکر نموده اند.  به جدول ها ، نقشه ها و منحنی ها ، زیرنویس ها و اشکال با دقت کافی برخورد کنید. خیلی از مواقع شکل ها ، بیان دیگری از موضوع درسی هستندو اطلاعات و روابط فراوانی را در حجم و جای کوچکی می توانند عرضه کنند. دقت درشکل ها نه تنها ما را در درک بهتر مبحث درسی کمک می کند، بلکه گاهی بدون دقت در آنها نمی توان به سوالات جواب داد

 گاهي تعدادي از داوطلبان به جاي مطالعه همزمان با تست فقط تلاش در كسب مهارت در تست زدن كرده و تمام زمان خود را صرف تمرين تست مي‌كنند.

 اين دسته از داوطلبان فقط شكل ظاهري سؤال‌ها و پاسخ‌ها را حفظ مي‌كنند؛ بدون اينكه تلاشي براي فهميدن داشته باشند و قطعاً در كنكور دچار مشكل مي‌شوند. ( ممكن است نحوه سؤال و جواب در كنكور،متفاوت از آن چيزي باشد كه داوطلب قبلاً تمرين كرده است)

تست مهارتی :

تستي كه بعد از اتمام درس حل مي شودبه منظور جمع بندي مطالب و افزايش سرعت است پس حتما بايد با زمان انجام گيرد.( تست جامع از تمام مطالبي كه تا به حال مطالعه شده)

در حل تست ابتدا بايد به حل درست توجه نمود سپس به سرعت حل تست يعني اول بايد آمادگي لازم ايجاد شود تا سپس به فکر مسابقه باشيم ( ابتدا قدرت وبعد سرعت). قبل از توجه به تعداد تست هاي حل شده به كيفيت آن توجه نماييد( حل 10 تست با تفكر روي آنها بهتر از حل 200 تست با سرعت مي باشد). نگراني از بابت تعداد تست درست حل شده نداشته باشيد

زمان انجام آزمون حدود 4 ساعت است بعضي ها به بيش از يک ساعت در يک جا نشستن عادت ندارند وهمين امر باعث ايجاد خستگي مي شود و مفهوم سئوالات خوب درک نمي شود پس يک جا نشستن و مطالعه را تمرين کنيد

. روش تست زنی در آزمون:

برخلاف آنچه معمول است و به دانش آموزان گفته مي شود درسي را که بيشتر مي دانيد ابتدا حل نمائيد بايد گفت باروش علامت گذاري و به همان ترتيب دفترچه شروع به حل تست در آزمون نمایيد  زيرا با اين كار به طور نا خودآگاه دردرسي كه بيشتر بلد هستيد بيشتر تست حل مي كنيد.اعتقاد ما اینست که هر داوطلب حداقل 2 بار و حداکثر 3 بار بایستی تست ها را در آزمون مرور کند. بنابراین یکبار مرور تست ها در جلسه کنکور به همان اندازه مضر است که چهار یا پنج بار مرور کردن آنها، دلیل آن هم این است که در یک بار مرور کردن داوطلب بی آنکه دست خودش باشد تعدادی از تست ها را که قادر به حل آنهاست رها می کند. (بخاطر عامل اضطراب و زمان) این داوطلب از احتمالات علمی هم در زدن تست ها محروم است و خدای ناکرده در صورتی که اشتباهی در زدن تست ها انجام داده باشد، متوجه آن نخواهد شد .

 اگر بیش از 3 بار مرور کنید ، مرور بیش از حد باعث خستگی شدید وسردرگمی خواهد شد.

مرور اول:

زمان برای مرور را 9دقیقه ( یا نیمی از کل وقت آزمون) در نظر می گیرید بایستی در این 9 دقیقه تا آخرین تست برسید. در مرور اول از این اولین تست شروع کرده و ابتدا شروع به زدن 3 دسته از تستهای ذیل می کنید :

1-تستهای کوتاه

2-تستهایی را که در آنها به توانایی خود اعتماد کامل دارید

3-تستهایی که از درستی گزینه مناسب مطمئن هستید.

در مرور اول هر تستی را که حل می کنید کنار یا روی شماره تست در دفترچه سوالات علامت تیک  (  Ö)  می زنید و بلافاصله گزینه درست را وارد پاسخنامه می کنید، ارزش تست هاي يك درس يكسان است پس ابتدا تست هاي آسان را حل كنيد با اين كار تعداد تست هاي حل شده افزايش يافته و باعث ايجاد اعتماد به نفس و روحيه بالا ترمي شود.

 اصولا بايد در هر درس،سئوالات از آسان به مشكل تنظيم شوند، اماظاهرا در سئوالات كنكور چنين نظمي وجود ندارد. تصور نكنيد كه همه چيز بايد بر وفق مراد باشد. ديده شده دانش آموزاني كه با آمادگي خوب درسي سر جلسه حاضر شده اند،به محض مواجهه با چند سوال سخت پي در پي، سر رشته كار را گم كرده و حتي بقيه را هم نتوانسته اند خوب جواب دهند.اين آمادگي ذهني را در خود ايجادكنيد كه ممكن است با هر احتمالي روبرو شويدو…. پس دستپاچه نشويد.

بايد عادت كنيد كه از روي بعضي تست ها بگذريد. اين نه تنها نشانه ضعف شما نيست، بلكه بيانگر مهارت و دانش بالاي فرد است اگر بعد از چند سئوال اول يك درس ،به خاطر اضطراب يا هر علت ديگري، فكر كرديد قادر نيستيد به سوال هاي آن درس پاسخ دهيد، سوال هاي آن درس را كنار گذاشته و به سراغ درس ديگري برويد.پاسخ دادن به سوال هاي درس ديگر، به شما احساس آرامش و اطمينان خاطر مي دهد و بعد مي توانيد با آمادگي بيشتري بار ديگر سراغ سوال هاي درسي كه مطلب آن براي مدتي از صفحه ذهنتان پاك شده بود برويد کنار یا روی شماره تستهایی که قادر به حل آنها هستید اما احتیاج به تفکر یا عمل بیشتری دارید علامت ( Ñ )و کنار یا روی شماره تست هایی که قادر به حل آنها نیستید و به نظرتان خیلی مشکل و وقت گیر هستند علامت  (؟ ) را می زنید. دقت شود که 3 علامت فوق را روی شماره تستها در دفترچه سوالات بزنید و نه روی فرم پاسخنامه کامپیوتری

ممکن است در مرور اول داوطلب تستی راحل کندو یا  تست را خوانده  و بتواند یک یا دو گزینه غلط را از جوابها حذف کند  برای جواب دقیق تر احتیاج به وقت بیشتری داشته باشد.داوطلب در این حالت بهتر است در دفترچه سوالات گزینه ها را علامت بزند (مثلاً روی آنها علامت غ بنویسید ) و بعد دور شماره تست  خط بکشیدو یا استفاده از احتمال در مرور دوم اقدام به حل نمایید.

در مرور اول نیمی از وقت بایستی صرف شود و در حالت نرمال و مناسب بایستی در دروس عمومی 35 % الی 50 % تستها و در دروس اختصاصی 20 % الی 40 % تستها را جواب داده شود.

اگر داوطلب در مرور اول از حداقل های فوق کمتر تست زده باشد سطح علمی اش ضعیف بوده و بایستی در مورد بالا بردن سطح علمی خود فکر جدی کند.

 

مرور دوم:

در مورد دوم می توانید یک سوم زمان را در نظر بگیریدو این بار به تست هایی که علامت ( Ñ)  خورده اند جواب می دهیم. در این مرحله داوطلب بایستی در دروس عمومی 20 % تا 30 % تستها و در دروس اختصاصی 10 % تا 30 % تستها را جواب دهد.

اگر در این مرحله داوطلب با تستی روبرو شود که با علامت (  Ñ ) همراه است  ولی قادر به حل آن نباشد، در این حالت داوطلب بهتر است زمان را از دست نداده و روی علامت (  Ñ )    علامت  (؟ ) گذاشته ، دیگر به آن تست باز نگردد.

در مرور دوم داوطلب در صورتی که در برابر تستی قرار گیرد که قادر به حل دقیق آن نبوده  و تنها می تواند یک یا دو گزینه آنرا حذف نماید ( بین سایر گزینه ها مردد باشد ) بهتر است یکی از گزینه ها (که احتمالاً درست است) را انتخاب کند. (روی علامت 0 کنار شماره تست ، علامت √  زده شود)

توجه:

در مرور دوم هر تستی را که گزینه اش را وارد پاسخنامه می کنید با گذاشتن علامت (  √ )  روی علامت (  Ñ )  از رده تستها خارج کنید. بنابراین در پایان مرحله دوم ممکن است 10 سوالی قبلی به صورت زیر علامت گذاری شود:

ممکن است داوطلب با مرور کار جوابگویی به تستها را تمام کند که زیاد ایراد ندارد. این داوطلب تا همین جای کار می تواند مطمئن باشد که در حد توان در زدن تست ها درست عمل کرده چرا که دوبار تستها را مرور کرده است

مرور سوم:

در مرور سوم که یک ششم برای آن وقت داریم.

به تستهایی که علامت ؟ خورده است می پردازیم. در این مرحله که هم زمان آن کم و هم تستها مشکل، امکان تست زدن کمتر می باشد. ولی بهتر است در این مرحله هم با استفاده از قانون احتمالات و بهره گیری از حذف یک یا دو جواب غلط به هر طریق ممکن و در حد امکان ساده (که زمان کمی هم بگیرد) از توان علمی فرد در کسب نمره و درصد بهتر استفتده کنیم . در این مرور بایستی در دروس عمومی   5% الی 10 % تستها را جواب دهید.

تذکر : طبق نمودار و عمل سه مرحله ای فوق داوطلب ما به ترتیب در دروس عمومی 65 % الی    95% و در دروس اختصاصی 45 % الی 80 % تستها را جواب داده است که کاملاً رضایت بخش است.

این روش تست زدن که جنبه تجربی علمی داشته و داوطلب برای استفاده بهتر بایستی براین روش مسلط شده و از شروع مطالعه برای کنکور سراسری تا شرکت در  جلسه آزمون سراسری چندین بار روش فوق را آزمایش نماید. (البته در دفعات اول كه اين روش را به كار مي بريد زمان زيادي تلف خواهد شداما به تدريج با تمرين اين روش در منزل مديريت زمان را خواهيد آموخت)

اگر فرصتي باقي بود زماني براي مرور تست ها كنار بگذاريد، ولي پاسخ ها را عوض نكنيد، مگر اين كه اطمينان حاصل كنيد كه پاسخ شما غلط بوده است.فراموش نكنيد كه آخر امتحان ذهن شما خسته تر است واحتمال اشتباه بيشترخواهدبود( همیشه اولین فکری که به ذهن می رسد احتمال بیشتری دارد تا درست باشد البته اگه تسلط نسبی داشته باشید)

   زمان:

يكي از مشكلاتي كه داوطلبان در حين پاسخگويي به سوال‌ها با آن روبرو مي‌شوند، كم آوردن وقت و دستپاچه شدن آنهاست. براي برطرف نمودن اين مشكل بايد سعي كنيد كه وقت خود را با توجه به ارزش هر سوال زمان بندي كنيد و مدت زماني كه براي پاسخگويي به آن سؤال تعيين شده، هماهنگ باشد. اين درست است كه بايد در جلسه كنكور تقسيم زمان داشته باشيد؛ اما بدان معنا نيست كه براي همه تست ها زمان يكسان در نظرگرفت.

اين نكته بسيار ظريف وحساس است. اگر براي تستي سه دقيقه وقت صرف كرديد، حتما تستی هم وجود دارد كه در ظرف 15 ثانيه پاسخ آن را بيابيدبرخی افراد در کارهایشان سرعت کمتری دارند این افراد بنا به دلایلی میزانی از وقت خود را هدر می‌دهند. این زمانهای از دست رفته در برخی کارها و فعالیتها چندان مشهود نیست ولی در کارهایی چون تست زنی و بویژه سر جلسه کنکور اهمیت اساسی دارد. معمولا کسانی که تمرکز بیشتری دارند و مطالب را خوب خوانده باشند در پاسخگویی حضور ذهن دارند و با سرعت عمل بیشتری پیش می‌روند.

ولی برخی افراد به دلیل کندی عمل (نه به خاطر فقدان تمرکز) وقت را از دست می‌دهند. این افراد باید بیشتر و بیشتر تمرین کنند و سرعت عمل خود را افزایش دهند. برای افزایش سرعت عمل می‌توانید زمانی را برای انجام کارهای خود و بویژه تست زدن اختصاص دهید و سپس سعی کنید در این فاصله تعدادی تست بزنید. رفته رفته سعی کنید تعداد تستهایی را که در این فاصله زمانی می‌زنید افزایش دهید.

داوطلب در عين پاسخگويي به سئوالات بايد به وقت و زمان نيز توجه داشته باشيد، داوطلب نبايدوقت زيادي را صرف سئوالي كند كه توان پاسخگويي به آن ندارد، بلكه بايد در كنار آن علامت  زده و به سراغ ديگر سئوالا ت برود و سپس در صورت اضافه آوردن زمان، به سئوالاتي كه به آنها پاسخ نداده، باز گردد. چراكه در صورت اضافه آمدن زمان علاوه بر بالا رفتن اعتماد به نفس داوطلب، به خاطر پاسخگويي به سئوالات دیگر ، فكرش بهتر كار مي كند و مي تواند در  خصوص سوالاتي كه پاسخ نداده تمركز بيشتري داشته و به آنها نيز پاسخ دهدوچه بسا در مرحله بازنگري بسياري از اين سئوالات را پاسخ دهد.سرعت عمل باعث استفاده مطلوب ما از زمان مي‌شود و در آزمون هاي تستي اهميت بسزايي دارد. چنانچه داوطلب با آمادگي كامل درجلسه آزمون شركت كند، با حضور ذهن مي‌تواند پاسخ دهد؛ زيرا سؤال‌ها براي او آشنا خواهد بود و با مشكل اتلاف وقت روبرو نمي شود. نكته مهم در سرعت عمل اين است كه اگر شما در موقع پاسخگويي، پاسخ سؤالي را فراموش كرده باشيد، مي‌توانيد كنار آن سؤال تيك  (Ö) بزنيد و به بقيه سؤال‌ها بپردازيد ودر مرحله آخر كه وقت اضافه آورديد، با خونسردي وآرامش بيشتر در مورد آن سؤال فكر كنيد.

در کنکور سوالات به صورت دفترچه ای می باشد. یعنی دروس عمومی و دروس اختصاصی هر کدام در یک دفترچه ی مجزا به شما داده خواهد شد.روی جلد هر دفترچه تعداد کل سوالات همچنین زمان پاسخگویی درج شده است. سیستم فوق در کنکور برای داوطلبان از لحاظی جنبه خوب و مثبت داشته و از لحاظی دیگر مضر و باعث به هم خوردن سیستم جوابگویی آنان می شود.

برای تنظیم صحیح و قت وپاسخگویی دقیق باید به موارد زیر توجه کنید

زمان آزمون هر درس مجزا و در ابتدای شروع آن درج شده است. شما باید سعی کنید زمان پاسخگویی هر یک از آزمون ها را حتی الامکان برای خودش منظور کرده تا لطمه ای به زمانهای بقیه دروس نخورد. چون هر درس به اندازه خودش در رتبه و نتیجه شما حائز اهمیت است.

در اینجا شاید برای شما سوال پیش بیابید درسی مثل ادبیات با ضریب 4 و یا زیست شناسی با ضریب 4 و غیره و ذالک اهمیت بیشتری دارد بله این مسئله جای بحث  وبررسی دارد. ولی باید توجه کنید اگر برای شما ضریب فلان درس مهم و باید به اعتقادتان روی این درس بیشتر نیرو بگذارید. (برای همه داوطلبان این مسئله وجود دارد). پس قضیه به صورت همه گیر بوده. به همین دلیل ما از شما می خواهیم که ضمن جوابگویی به این دروس سعی کنید به بقیه آزمون ها هم اهمیت داده تا در نهایت رتبه بهتری نسبت به دیگران بیاورید چرا که رتبه کل شما مربوط به همه دروس بوده و با توجه به این مسئله شما می توانید انتخاب رشته داشته باشید.

زمان هر آزمون را به دقت در نظر داشته تا دچار بی نظمی در وقت و نهایتاً از پاسخگویی به یک سری از سوالات محروم نشوید. چه بسا داوطلبان خوبی که به علت تسلط نداشتن در تنظیم زمان تنها توانسته اند به یک یا دو درس جواب داده و بقیه دروس را به علت کمبود  وقت رها کنند.

    دقت:

به منظور افزايش تمركز، پس از دريافت برگه سؤال‌ها، ابتدا با برگه‌اي كه مخصوص پاسخ‌هاست روي سؤال‌ها را پوشانده (فقط سئوالی که حل می کنید را ببینید)و سپس شروع به خواندن سوال‌ها و جواب دادن به آنها يكي پس از ديگري نمائيد. اگر پاسخ سؤال اول را دانستيد شروع به نوشتن آن بكنيد، در غيراين صورت به سؤال دوم بپردازيد. بهتراست قبل ازشروع به پاسخ دادن به سؤال‌ها تمام آنها را نخوانيد. زيرا اين امر تمركز شما را كاهش مي‌دهد.

قبل از شروع كردن به پاسخ دادن به هر سؤال، آن را با دقت بخوانيد و سعي كنيد ابتدا دقيقا بفهميد كه چه موضوعي در سؤال مطرح شده است. اعتقاد بر اين است كه حدود پنجاه درصد از جواب در خود سؤال پنهان هست

در پاسخ به سؤال هاي چهار گزينه اي بايد دقت كنيد كه خانه را اشتباه پر نكنيد.

اگر شما مفهومي خوانده باشيد احتمال انحراف شما كاهش خواهد يافت. با اين همه، باز هم ممكن است به خاطر عدم تمركز،عجله و اشتباه گرفتن سرنخ هاكه عمدتا ناشي از نخواندن با دقت تست است، فريب بخوريد و نا خودآگاه به محض ديدن كوچك ترين سرنخي ازپاسخ، آن را علامت بزنيد.پس بسيار مهم است   كه ازيك طرف تمركزو دقت را تمرين كنيد و از طرف ديگر با روش هاي كنترل اضطراب آشنا باشيد تا بتوانيد حالت تعادلي خود را حفظ كنيد.خيلي از داوطلبان با آمادگي كامل سر جلسه حضور مي‌يابند،ولي با يك بي دقتي، پاسخ سؤالي را در يك خانه ديگر كه مربوط به سؤال ديگري است، پر مي‌كنند و بدون توجه به شماره سؤال ها، همه پاسخ‌ها را تا آخر جابجا مي‌زنند. لذا دقت كنيد كه در موقع پر كردن پاسخنامه دچار چنين اشتباهي نشويد و شماره هر سؤال را با شماره پاسخنامه تطبيق دهيد. سؤال‌ها و جواب‌ها را دقيقاً بخوانيد. نكات ريزي در سؤال هاي چهار جوابي هست كه ممكن است خواننده را دچار اشتباه كند كه در زير به آنها اشاره مي‌كنيم:

1-در سؤال هايي كه آخر آنها به كلمه ” مي‌شود ” و ” نمي شود ” ختم مي‌شود، ممكن است داوطلبي كه سؤال را دقيق نمي خواند، اين كلمات را اشتباه ببيند و در نتيجه گزينه را اشتباه انتخاب كند.

2-نکته انحرافی در بعضی  سوالات بدین صورت می باشد که طراح «صحیح نیست» را محور اصلی سوال خود قرار داده است داوطلب در صورت عدم دقت ممکن است سوال فوق را به صورت «کدامیک از گزینه های زیر صحیح است؟» خوانده  ، علامت بزند.بنابراین همیشه:  صورت سوال را به صورت صحیح و کامل مطالعه نمائید

3-هرگاه لغاتي مانند (هميشه، اغلب، برخي اوقات، هرگز، تنها، فقط، بايد، بطور لازم، بطور كامل، و…) در جمله بكار روند ممكن است معني جمله را عوض كنند. بنابراين هميشه به لغات كليدي و حساس در جملات دقت بيشتري داشته باشيد

4-در آزمون هاي چهار گزينه اي معمولاً چهار گزينه شباهت زيادي به هم دارد و ممكن است داوطلب با خواندن اولين گزينه، آن را صحيح بداند و از خواندن سه گزينه ديگر صرف نظر كند. توجه داشته باشيد كه چهار گزينه را حتماً بخوانيد و با مقايسه آنها با يكديگر صحيح ترين گزينه را انتخاب كنيد. در بعضی سئوالات تمام گزینه ها صحیح است. اما  یک گزینه صحیح تر بوده  و در اصل کامل ترین جواب را به ما می دهد.  بنابراین بایستی :  تمام گزینه ها را مطالعه نمائید تا گزینه ای را که جواب تست را به صورت کاملتر بیان می کند، انتخاب نمایید.

5-در موقع حدس زدن معمولاً اولين حدس شما درست است. بنابراين زياد وسواس به خرج ندهيد تا جواب را عوض كنيد؛مگر در مواقعي كه مطمئن هستيد.

6-صورت تست یا سوال را طوری با دقت بخوانید که اولاً: منظور سوال و خواسته تست را دقیق متوجه شوید.

دوماً: مراحل حل از مفروضات تا یافتن مجهول را متوجه شوید.

7-دقت کنید که گاهی داوطلبان بخاطر تشویش و دلهره و نهایتاً بی دقتی جواب تست را با شماره گزینه اشتباه کرده و مثلاً بخاطر تشابه عدد 4 به عنوان جواب ، گزینه 4 را علامت می زنند. بنابراین بعد از پیدا کردن گزینه صحیح در متن سوالات حتماً برای عملیات ورود به پاسخنامه دقت کافی و لازم را داشته باشید.

8-همه سؤال‌ها را جواب ندهيد. سؤال هايي كه تصادفي پاسخ داده مي‌شود، شانس موفقيت فرد را كمتر مي‌كند؛ چون هر پاسخ غلط، نمره اي منفي در پي دارد. بنابراين تا جايي كه امكان دارد، از دادن پاسخ هاي تصادفي پرهيز كنيد. درنهايت پاسخ‌ها را مرور كنيد، اما سعي در عوض كردن پاسخ‌ها نداشته باشيد.

9-سؤال هايي را كه احساس مي‌كنيد اشتباه پاسخ داده ايد، يك بار ديگر بررسي كنيد. به عقب برگرديد و دوباره با دقت بيشتري مطالب مربوط به آن را بخوانيد تا اشكالتان برطرف شود.

10-هر 10 تست كه در پاسخ نامه وارد كرديد يك بار پاسخ نامه را كنترل كنيد تا در پاسخ نامه جابه جا علامت نزده باشيد. بهتر است كه جواب ها را در دفترچه سئوال ها هم علامت بزنيد تا چك كردن سئوال ها راحت تر شود

11-زماني كه مشغول پاسخ دادن به يك سئوال هستيد فقط به همان سئوال فكر كنيد و در فكر سئوال قبلي يا بعدي نباشيد.

12-در حل تست بهتر است با گزينه ها حركت نكنيد اما روش حذف گزينه را هم بكار بريد.

15-اگر حوصله اش را داريد و عجله نمي كنيد، سعي كنيد وقتي صورت مسئله را خوانديد، قبل از نگاه كردن به گزينه ها، جواب را حدس بزنيد.اين كار ، سرعت عمل شما را در پاسخ گويي به تست ها افزايش مي دهد.حتي در صورتي كه حدس شما درست از آب در آمد و پاسخ شما بين گزينه ها وجود داشت، باز هم حتما ساير گزينه ها را بخوانيد.

16-نکته ی بعدی علامت گذاری در فرم پاسخ نامه می باشد. شما باید بامداد سیاه پر رنگ تر خانه بیضی شکلی که جلوی هر سوال در فرم پاسخنامه می باشد . به صورت کاملاً پر علامت بگذارید. از زدن ضربدر (x) یا علامت دیگر خودداری کنید

17-يك توصيه مهم براي افزايش مهارت تست زني در كنكور اين است كه در چند روز پاياني، هرروز يك نمونه از مجموعه تست هاي كنكور سال هاي قبل را علامت زده وبعد پاسخ خودرا مرورنماييد.اينكار علاوه بر تاثير مثبت در تست زني،در رفع اشكالات درسي، كنترل وتنظيم زمان،آشنايي با تست هاي مهم و موارد ديگر بسيار موثر خواهد بود. هر روز، سر ساعت معين يك مجموعه تست را پيش روي خود بگذاريد و مطابق زمان و شرايط كنكور  به سوالات پاسخ دهيد. بعد از اتمام پاسخگويي، پاسخ هاي صحيح وغلط را ارزيابي و تحليل نماييد.

   اعتماد به نفس:

 اعتماد به نفس داشته باشيد حتي بد نيست در اينجا كمي هم از خودراضي باشيد و بگوييد وقتي كه اين سوال ها براي من دشوار است واي به حال ديگران! داشتن روحيه، در هر مسابقه اي سرنوشت ساز است. از جمله در اين مسابقه علمي كه كنكور نام دارد. در سر جلسه آزمون ، آرامش خود را حفظ كنيد و با ساير شركت كنندگان كاري نداشته باشيد

بايد بر اعصاب خود تسلط داشته باشيد و درست مانند يك شطرنج باز ماهر يا يك فرمانده نظامي در سخت ترين شرايط تصميم بگيريد كه چه كار كنيد و بهترين كار در هر لحظه كدام است. در هر لحظه بايد تشخيص دهيد، كدام تست را بايد رها كرد، به كدام تست جواب داد و چگونه زمان را تنظيم نمود. روشي را كه در زير مي گوييم بارها و بارها در منزل و در كنكورهاي آزمايشي تمرين كنيد تا بتوانيد در جلسه كنكور هم آن را اجرا نماييد.

كساني كه يك درس را به طور كامل كنار مي گذارند خواه به اين دليل كه آن درس ضريب كمتري دارد يا اينكه آن درس را بلد نيستند، كاملاً اشتباه مي كنند. البته به جز موارد استثنايي آن هم با نظر مشاور و كارشناس. كنار گذاشتن مطالعه يك درس اشتباه است. مي توانيد بخش هاي دشوار يك درس را كنار بگذاريد اما حذف كامل يك درس خطاست.

در هر درس به دنبال سؤال هايي بگرديد كه جواب آنها را مي دانيد. اگر در يك درس فقط سه يا چهار سؤال را پيدا كرديد كه مي توانستيد جواب دهيد، اميدوار باشيد. با همين شرايط هم مي توانيد نتيجه اي در حد خودتان بگيريد.

اگر سؤالات از حد معمول دشوارتر باشد معمولاً داوطلبان قوي بيشتر لطمه مي خورند. بنابراين به اين فكر نباشيد كه به تمام سؤالات پاسخ دهيد. ممكن است. سؤال اول يك درس خيلي دشوار، وقت گير يا كاملاً ابتكاري باشد و اگر شما قصد جواب دادن به تمام سؤالات را داشته باشيد مضطرب و آشفته خواهيد شد. پس از همين حالا خود را آماده كنيد كه ممكن است به چند سؤال متوالي پاسخ ندهيد و بدون نگراني از آنها عبور كنيد.

مطالعه براي يک امتحان چندگزينه اي نيازمند شيوه ي آمادگي خاصي است که به طور واضح با روش امتحان تشريحي فرق مي کند. امتحان چندگزينه اي از يک دانش آموز مي خواهد که از ميان 3 يا 4 پاسخ ناصحيح، پاسخ درست را تشخيص دهد به جاي اين که از او بخواهد کل جواب صحيح را از ذهن خود استخراج کند.

در سر جلسه آزمون به اینکه چرا کم مطالعه کردم یا کاش این قسمت را خوانده بودم فکر نکنید آن زمان از دست رفته است به دانش خود مراجعه کنید و با دیدی روشن پاسخ دهید.

   نکاتی که درطراحی سؤالات در نظر گرفته می شود:

بطور کلی هر آموزشی برای آنکه صورت و اساس علمی داشته باشد، بایستی مجموعه ای از سوالات ساده تا مشکل را در برگیرد. به همین دلیل طراحان آزمون کنکور در تدوین سوالات طبق نمودار و دستورالعمل زیر عمل می کنند

 20 الی 30%    سوالات ساده

40 الی 60 % سوالات متوسط

20 الی 30%   سوالات مشکل

لازم به ذکر است که در طراحی یک آزمون این قانون به صورت ترتیبی نبوده و ادغامی از تست ساده تا مشکل که بدون هیچ نظام خاصی کنار همدیگر قرار می گیرند تشکیل شده است.

  اضطراب و نگرانی:

 اولین و مهمترین مشکلی که شما در پاسخگوئی به تست ها با آن مواجه شوید، مسئله اضطراب و نگرانی است. این مسئله کم و بیش برای هر داوطلب چه در وضعیت درسی مطلوب و بالعکس ، بویژه موقعی که نتیجه آزمون مهم بوده و در سرنوشت شغلی و یا تحصیلی اثر مستقیم داشته باشد، وجود دارد. و اما آیا اضطراب می تواند در نتایج آزمون های شما مؤثر باشد یا خیر. یعنی اضطراب در ابتدا تا حد کمی باعث بهتر شدن عملکرد شخص می شود. ولی از حد مختصری که تجاوز کرد مانع فعالیتهای درست ذهنی می گردد.

 از این رو قبول اینکه همه با این مشکل دست به گریبانند، اثر این مسئله را تا حدی در شما کاهش می دهد.

با مسئله اضطراب ، خود شما به بهترین نحو می توانید مقابله کنید

اضطراب یک مسئله روانی است که شما به آن آگاهی دارید و خودتان می توانید روانشناس خود باشید. شما باید این نکته را ذهن خود داشته باشید که با تن دادن به اضطراب و اجازه بروز و ظهور دادن به آن ، استعداد ها و توانایی های خود را دربند می کشید و مانع فعالیت آنها می گردید. شما باید به این نکته توجه کنید که عدم موفقیت در امتحانات نه تنها یک امر عادی است بلکه امری کاملاً محتمل است. با قبول این واقعیت مسئله امتحانات ورودی تا حد زیادی در نظر شما ناچیز جلوه خواهد شد و می توانید با حالتی عادی، بدون سردرگمی و دستپاچگی و با تمرکز حواس به سوالات پاسخ دهید.

پس سعی کنیم اضطراب و دلهره قبل از شروع آزمون (حتی اگر به صورت کاذب و تلقینی هم که شده باشد.) حذف کنیم . آرام ولي هوشيار باشيد. اگر حق انتخاب داريد، مكان مناسبي را براي نشستن انتخاب كنيد. نيمكتي را انتخاب كنيد كه بر روي آن فضاي كافي براي كار داشته باشيد. به پشتي نيمكت تكيه دهيد و راحت باشيد.(در کنکور سراسری این حق برای شما در نظر گرفته نمی شود)

در حین آزمون به نتیجه کار فکر نکنید فقط به این موضوع بیندیشید که دقیق ترین و صحیح ترین پاسخ را انتخاب کنید. زمانیکه ذهن شما به ارزشیابی می پردازد و فکر می کنید که فایده ندارد؛ درصدم پایین است. یا بسیار خوب زده ام شما را از تفکر صحیح دور می کند. پس نتیجه همان خواهد شد که شما انجام می دهید، عملکرد صحیح نتیجه مطلوب به همراه می آورد. البته به شرط دقت و توجه زیاد همراه با سرعت مطلوب.

تردید و احتمالات در حل تست:

بحث احتمالات  بدنبال آن آمار یک بحث علمی بوده، مبنای ریاضی داشته و علیرغم علمی بودن و گاه انتزاعی بودن کاربرد اجتماعی  علمی هم دارد. این ذکر بخاطر آن است که احتمالات به بیان بعضی از افراد مقوله ای کاملاً غیر علمی و غیر قابل درک می باشد. در صورتی که در حال حاضر آمار و احتمالات نه تنها به عنوان یکی از شاخه های علوم مطرح بوده و در دانشگاه ها تا سطح عالی تدریس می شود بلکه کاربرد اجتماعی آن بسیار بوده و در بسیاری از کشورها در تحلیل مسائل سیاسی، اقتصادی، اجتماعی از این ابزار علمی سود بسیاری می جویند. بحث احتمال در زدن گزینه درست در کنکور سراسری براساس اصول زیر استوار است:

الف – اگر هیچ اطلاعاتی در مورد سوال ندارید:

در صورتی که شما یکی از جوابها را بدون علم بدرستی و از روی شانس بزنید در این وضعیت دو حالت برای شما بوجود می آید: امکان دارد جواب غلط را بزنید که در این صورت یک سوم نمره منفی حاصل کار شماست. در ضمن امکان دارد جواب درست را بزنید که در این صورت یک نمره مثبت می گیرد.

   حال با توجه به آنکه در 3 حالت ممکن است گزینه را غلط جواب دهید، و تنها در یک حالت ممکن است جواب تان درست باشد .

  بنابراین اگر دانش آموزی جوابها را به صورت شانسی بزند با دانش آموزی که تستها را بدون جواب گذشته است تفاوتی در نمره ندارد.پس بهتر است تستی را که هیچ آگاهی در مورد درستی و نادرستی گزینه های آن نداریم جواب ندهیم . یعنی بی جهت انرژی خود را مصرف نکنیم.

ب) اگر یکی از گزینه ها به طور یقین غلط است:

پس بین 3 گزینه باقیمانده مردد هستید. درصورتی که یکی از سه جواب مانده را علامت بزنید، در دو حالت ممکن است جواب غلط و دریک حالت جواب درست را انتخاب کنید.

در این صورت به نظر می رسد که انتخاب جواب ها کار درست و علمی می باشد. علت این امر هم بدیهی است چون در این حالت داوطلب دانسته اش کمی بیشتر از حالت بی تفاوتی قبل است زیرا که قادر است حداقل در غلط بودن یکی از گزینه ها یقین داشته باشد.

ج) در حالتی که دو گزینه به طور یقین غلط است:

 بین درست یا غلط بودن دو گزینه دیگر مردد مانده اید. به نظر ما در این حالت بایستی حتما یکی از گزینه هایی را که به نظرتان امکان دارد درست باشد (یکی از دو گزینه را) علامت بزنید.

چون در این حالت شما نیمی از مسئله را حل نموده اید و بین شما و داوطلبانی که هیچ اطلاعی در مورد تست و گزینه آن ندارد تفاوت اساسی وجود دارد.

در هر دو حالت ب و ج باید توجه کرد که در هر درس گزینه ای که کمتر به عنوان جواب درست انتخاب شده تحتمال بیشتری دارد که پاسخ درست باشد.

  اشتباهات طراحان تست:

 با بررسی دقیق می توان فهمید که چگونه از اشتباهات سازندگان آزمون ها و عدم مهارت آنان می توان استفاده کرد تا به پاسخ درست رسید. عدم رعایت قواعد در نوشتن سوالات و نا آگاهی طراحان آزمون هر چند که به نوبه خود جای تأسف دارد و موجب می شود که با سنجش های غیر اصولی حق بسیاری از داوطلبان با استعداد از بین می رود ، ولی به هر حال آگاهی به این مسائل داوطلبان را یاری خواهد کرد تا عملکرد بهتری در این امتحانات از خود نشان دهند.

1-در هر سوالی متن یا بدنه ی سوال از اهمیت ویژه ای برخوردار است. اگر دانش آموز متن سوال را نفهمد (چه سوالات انشایی و چه سوالات عینی) قادر نخواهد بود که به آن پاسخ دهد. رعایت نکردن قواعد دستوری در متن سوال ، باعث گمراه شدن دانش آموز می شود.

2-در پاره ای از موارد وقتی دانش آموز به پایان آزمون می رسد متوجه می شود که پاسخ به برخی از سوالات آزمون در متن سوال دیگری بیان شده است.

3-در بسیاری از تست ها ، اشتباهاتی را که اکثردانش آموزان مرتکب می شوند در نظر گرفته و از آنها به عنوان گزینه های انحرافی استفاده می کنند.

4- گزینه ها باید هماهنگی را در بین خود حفظ کنند. محتوای هر گزینه باید با متن سوال ارتباط داشته باشد، گزینه های نامربوط بنظر پاسخگوی باهوش خیلی احمقانه  به نظرمی رسد.

 5-بعضی گزینه ها با هم تداخل دارند وممکن است غلط بودن یک یا چند گزینه انحرافی به روشنی مشخص باشد.

6-عدم مهارت در طراحی آزمون باعث می شود که پاسخ درست بیش از حد مورد نظر خود نمائی کند. این خود نمائی به دلایل گوناگون است. ممکن است مشخص بودن پاسخ آزمون به دلیل طولانی بودن و کامل بودن آن باشد.

7-ممکن است به دلیل شباهت یک کلمه در متن سوال با یک کلمه در یکی از گزینه ها پاسخ درست مشخص شود.

8-ممکن است اشتباهات دستوری موجب گردد که پاسخ درست مشخص شود، مثلاً اشاراتی نظیر افعال یا مفرد و جمع بودن آنها

سوالات چند گزینه ای را از نظر پاسخ درست معمولاً به دو صورت تهیه می کنند. یک صورت این است که سوال فقط یک پاسخ درست دارد و بقیه پاسخ ها یا گزینه ها با توجه به متن سوال نامناسب و غلط هستند. صورت دیگر این است که همه ی پاسخهای داده شده برای سوال درست هستند و منطقاً می توانند بعنوان پاسخ درست سوال به حساب آیند، اما یکی از این پاسخ ها درست تر یا مناسب تر است.

چون از «آزمون های چهار گزینه ای» همیشه این مفهوم در ذهن دانش آموزوجود دارد که باید حتماً یک پاسخ درست داشته باشند، پس در مواردی که سوالاتی از نوع دوم مطرح می شود احتمالاً مشکلاتی ایجاد می گردد. با توجه به این اصل در ساخت آزمون های چند گزینه ای که می تواند به دو صورت ذکر شده مطرح شود به داوطلبان توصیه می شود که در صورتی که با مطالعه ی اولین گزینه متوجه شدند که آن گزینه می تواند پاسخ درست باشد فوراً آن را انتخاب نکنند و حتماً گزینه های دیگر را نیز از نظر ببررسی کنند شاید پاسخ بهتری برای سوال موجود باشد.

جملاتی که فعل آنها به صورت منفی نوشته شده است از نظر ظاهر تفاوت چندانی با جملاتی که فعل آنها مثبت است ندارند، بویژه در جملات فارسی که غالباً فعل درآخر جمله است . به علت محدودیت در وقت، معمولاً قسمت های آخر جملات در آزمون ها کمتر مورد دقت و توجه قرار می گیرد. معمولا افعال منفی را پررنگ تر بنویسندمی نویسند، یا زیر آنرا خط می کشند. ولی متاسفانه در اکثر نمونه های مشاهده شده از این قبیل، به این دستور العمل توجه نشده است. اصولاً متن سوالات را در کمال دقت و با آرامی مطالعه کنید تا مطلب را دریابید. اگر با عجله سوال خوانده شود، چندین برابر ، برای ارتباط دادن گزینه ها با متن تلف می شود. بعد از اینکه مطمئن شدید که سوال را فهمیده اید به مطالعه گزینه ها بپردازید. در خواندن متن سوال بویژه به نکته مورد بحث در این بخش (مثبت یا منفی بودن) توجه داشته باشید تا اینکه بدون جهت به سوالی پاسخ غلط ندهید.

در برخی اوقات طراح سوال مطالب اضافی در متن سؤال آورده است شاید بدین منظور که سؤال را کاملتر کند. در حل سوال باید همواره این دستور العمل را در ذهن خود داشته باشید که کلمه و جمله ای که در متن سوال آمده است تا چه حد برای فهم سوال لازم است. آیا حذف آن کلمه یا جمله به فهم سوال لطمه ای وارد می کند؟ اگر پاسخ این سوال منفی باشد باید از آن صرفنظر کرد.

گاهی ممکن است سازنده سوال برای مشکل تر کردن سوالات خود مطالب زائدی به متن آن بیفزاید تا فکر دانش آموز را مشغول کرده و در صورتی که اطمینان کامل نسبت به پاسخ درست ندارد در او تردید بیشتری ایجاد کند. در صورتی که به اضافی بودن برخی از مطالب در متن و یا حتی در گزینه ها تا حدی اطمینان یافتید آنرا نادیده گرفته و از ذهن خود دور کنید. این تصور در شما به وجود نیاید که حتماً هر چه را در متن سوال می گویند مطالب لازم است و باید به نحوی منظور گردد یا به اصطلاح «حکمتی در آن است» . البته غالباً مطالب مطرح شده در متن سوال اطلاعات لازم است ولی بطوری که دیدیم گاهی به مواردی خارج از این چهار چوب بر می خوریم.

بعد از اینکه متن سوال نوشته شد گزینه ها تهیه گردید، طراح سوال پاسخ درست را بنا به سلیقه خود در جاهای مخالف قرار می دهد. گاهی تهیه کننده آزمون ناآگاهانه و بصورت غیر عمد گزینه درست را بیشتر در یک محل خاصی قرار می دهد یا اینکه در قرار دادن گزینه درست از فرمول خاصی پیروی می کند. اگر چنین پدیده ای رخ دهد تا حدی تأثیر عامل حدس و گمان بالا می رود چون پاسخگو ممکن است بعد از مدتی متوجه طرز قرار گرفتن پاسخهای درست شود. اما نکته ای که تذکر آن برای داوطلبان فوق العاده مهم است این است که در سازمان سنجش بعد از اینکه سوالات تهیه گردید، با استفاده از روش مناسبی، پاسخ های درست را بصورت تصادفی در بین گزینه های انحرافی قرار می دهند و برای انتخاب محل پاسخ درست از هیچ روند خاصی تبعیت نمی کنند. بنابراین در سوالات آزمون های سراسری احتمال اینکه پاسخ درست در یکی از چهار محل(الف، ب، ج و د) قرار گیرد تقریباً یکسان مساوی ¼ است.

معمولاً در سازندگان سوال تمایلی وجود دارد که پاسخ درست را طولانی تر از سایر گزینه ها بنویسند. نویسندگان سوال در توجیه اینکه گاهی پاسخ درست طولانی تر است استدلال می کنند که برای اینکه پاسخ درست از هر جهت درست و بی عیب باشد آنرا کاملتر می نویسند.

بنظر برخی، گزینه های انحرافی چون پاسخ درست سوال نمی باشند می توانند ناقص و حتی معیوب باشند. بنظر این گروه اگر گزینه های انحرافی از نظر ساخت از نظر محتوی درست نباشند اشکالی تولید نمی شوند، چون به هر حال پاسخ های غلطی برای سوال هستند. البته بطوری که قبلاً اشاره شد گزینه های انحرافی نیز از لحاظ دستوری باید درست صحیح بوده (جز در مواردی که غلط بودن دستوری آنها لازمه سوال است) و با متن و نیز پاسخ درست هماهنگ باشند. بهر حال در موارد متعددی مشاهده شده است که گزینه ای که بعنوان پاسخ درست در نظر گرفته شده است طولانی تر است. دانش آموز وقتی متوجه این روند شود ممکن است این نکته را به عنوان یک اصل بپذیرد و در صورتیکه پاسخ درست سوال را نداند، گزینه ای را که طولانی تر از همه است به عنوان پاسخ درست انتخاب نماید.

این نقص و عدم مهارت در ساختن سوالات به امتحان شونده چه کمکی می کند، یعنی به چه صورت می تواند او را به پاسخ صحیح راهنمائی کند؟ هر چند تعداد این سوالات ممکن است زیاد نباشد ولی این مشکل در آزمونهای گذشته وجود داشته لاجرم در تستهای آینده منعکس است. پاسخگو باید نهایت دقت خود را بکار ببرد تا آگاهانه پاسخ صحیح را انتخاب کند. درصورتیکه پاسخ صحیح برای او اصلاً مشخص نبود و یا اینکه نتوانست به غلط بودن برخی از گزینه های انحرافی پی ببرد، باید از این جنبه استفاده کند، یعنی گزینه ای که طولانی تر بوده و نسبت به گزینه های دیگر کامل تر است به عنوان پاسخ صحیح برگزیند.

گزینه ها باید از لحاظ دستوری صحیح و با متن سوال هماهنگ باشند سازنده سوال معمولاً برای اینکه مطمئن باشد که در بین گزینه ها حتماً وجود دارد در نوشتن گزینه هائی که بعنوان پاسخ صحیح در نظر گرفته شده است دقت بیشتری بکار می برد و در نتیجه این گزینه از نظر دستوری با متن سوال هماهنگی بیشتری پیدا می کند.

 از نظر فن آزمون سازی نیز استفاده از گزینه «هر سه پاسخ بالا» و یا «همه اینها» وچیزهائی شبیه به این  درمسائل  مورد توجه است. چنین گزینه ای یا بعنوان پاسخ درست مورد استفاده قرار گیرد و یا به عنوان یک گزینه انحرافی. اگر به عنوان پاسخ درست در سوال بکار می رود مانند سوال بالا در آن صورت پاسخگو ممکن است با اطلاعات ناقصی که از سوال دارد به پاسخ درست برسد. یعنی کافی است که دانش آموز اطمینان یابد که دو تا از پاسخ ها درست است تا بلافاصله این گزینه (هر سه پاسخ بالا) را بعنوان پاسخ درست انتخاب کند.

سوالاتی که از گزینه «هر سه پاسخ بالا» و یا نظیر آن استفاده می کنند، در واقع سه گزینه ای هستند و پاسخ حدسی در این سوالات به نفع داوطلب است. اگر گزینه هر سه پاسخ بالا به عنوان گزینه انحرافی بکار رود، باز هم سوال تقریباً 3 گزینه ای خواهد شد. چون کافی است که پاسخگو به غلط بودن فقط یکی از گزینه ها پی ببرد تا این گزینه را نیز غلط بداند.

اگر به درست بودن حداقل دو گزینه اطمینان یافتید حتما گزینه ی «هر سه مورد بالا» در آخر قرار می گیرد. اگر این گزینه بعنوان پاسخ درست بکار رفته باشد ممکن است دانش آموز متوجه آن نشده و به محض اینکه اولین گزینه درست را یافت آن را بعنوان پاسخ سوال انتخاب کرده و علامت بزند، درحالی که گزینه های دیگر ممکن است درست بوده و پاسخ سوال «هر سه پاسخ بالا» باشد. بنابراین حتماً تمام گزینه ها را در مورد هر سوال مطالعه کنید.

عبارت هیچ کدام از پاسخهای بالا و یا عباراتی نظیر آن در بسیاری از موارد به عنوان یکی از گزینه های سوال مورد استفاده قرار می گیرد.

گزینه ی هیچ کدام از پاسخ های بالا برای دانش آموز راهنمائی کننده نیست. اگر این گزینه را بعنوان پاسخ صحیح انتخاب کنید باید به نامناسب بودن گزینه های دیگر تقریباً اطمینان داشته باشید و اگر آنرا به عنوان گزینه انحرافی بر می گزینید باید به نامناسب بودن آن اطمینان داشته باشید. تنها نکته ای که در این زمینه بعنوان توصیه قابل ذکر است این است که چون بیشتر از این نوع عبارات بعنوان پاسخ درست آزمون استفاده می شود تا گزینه انحرافی، در صورتیکه هیچگونه ملاک یا برآورد دیگری برای رد گزینه انحرافی و یا انتخاب پاسخ درست نیافتید، بصورت حدسی «هیچکدام از پاسخهای بالا» را بعنوان پاسخ صحیح انتخاب کنید، احتمال ضعیفی وجود دارد که از این انتخاب بهره ببرید.

برخی از شباهتها یا اشارات در متن سوال و گزینه ها ممکن است راهنمای اشخاصی که پاسخ صحیح سوال را نمی دانند باشد.

شباهت بین عبارت متن و عبارت پاسخ درست: گاهی سازنده سوال بصورت ناخود آگاه کلمه یا عباراتی را که در متن ذکر شده است در پاسخ درست می آورد.

1-در موارد متعددی شباهت بین پاسخ درست سوال و متن سوال دیده است که می توانید از آن بعنوان راهنمائی برای رسیدن به پاسخ درست استفاده کنید. ولی در انجام این کار باید دقت و احتیاط لازم بکار رود، چون در مواردی نیز سازنده سوال عمداً شباهت ظاهری بین متن و گزینه های انحرافی بوجود می آورد.

2-وجود پاسخ یا پاسخ های جامع در بین گزینه ها به نحوی که چند مورد را در بر می گیرد: در برخی از سوالات چهار گزینه ای که سازنده سوال نمی تواند چهار گزینه مطلوب و مناسب تهیه کند، گزینه هائی را می آورد که در واقع حالت خاصی از گزینه یا گزینه هائی است که قبلاً برای آن سوال تهیه کرده است. پاسخگو اگر به این نکته توجه کند می تواند به آسانی برخی از گزینه ها را حذف کند.

در مواردی که یک یا دو گزینه حالت کلی تری دارند، به نحوی که گزینه های دیگر را نیز در خود جای می دهند، یعنی شامل آنها نیز می شوند، می توانید با توجه به متن سوال به حذف برخی از گزینه ها بپردازید. البته باید توجه داشته باشید که هدف متن سوال مسئله جزئی تری که در یکی از گزینه ها منعکس شده است نباشد. مثلاً در دومین سوال بالا، مفهوم مورد سوال کلی است و گزینه ای نیز که کلی بوده و تمام موارد را در برگیرد، گزینه 1 است.

3-وجود گزینه هایی که هم معنی هستند:

در پاره ای از سوالات دو یا چند گزینه انحرافی ممکن است هم معنی باشند و بتوان با غلط بودن یکی، دیگری را نیز به آسانی رد کرد. هم معنی بودن البته از جهت مطلب مورد نظر در متن سوال است.

در صورتیکه پاسخ صحیح سوال را نمی دانید و نیز نمی توانید با اطمینان نسبت به رد گزینه های انحرافی از نظر هم معنی بودن گزینه ها تصمیم بگیرید، یعنی ببینید که آیا برخی از گزینه ها از نظر مفهوم سوال هم معنی و یکسان هستند یا نه. در چنین وضعیتی، گزینه های هم معنی را یکی حساب کنید و پاسخ سوال را حدس بزنید.

 

 

 

 

 

خواندن 337 بار
رای دادن به این مورد
(0 آرا)

نظر خود را اضافه کنید.

0
شرایط و قوانین.
  • هیچ نظری یافت نشد

تماس با ما

تماس با ما

JoomShaper